Konsertinas

Konsertinas! Is dit nie maar waaroor alles gaan nie? Die Kitaarspelers sê nee. Sonder 'n kitaar beteken 'n konsertina niks! Die tromspeler sê as daar nie sterk ritme is nie is die orkes "dood". Baie goeie argumente, maar sedert die vroegste dae was daar altyd 'n leier instrument by boeremusiek. In die begin was dit die viool, traporrel, tweery boerekonsertina en later die Wheatstone wat by ons bekend geword het as die "Engelse konsertina" oftewel die konsertina wie se "in" en "uit" note verskil het. Dié konsertina is in der waarheid in Duitsland ontwikkel en aangegee na Wheatstone om te bou. Daar is onmiddellik 4 modelle op die mark geplaas naamlik die 20, 30, 36 en 40 klawer, of soos hulle in die volksmond bekend is: die 2, 3, 3½ en 3¾ ry konsertinas.

Die konsertina wat Charles Wheatstone die "Engelse" Konsertina genoem het was inderwaarheid 'n vier ry of 48 klawer met goue kante!
Regs is 'n pragtige foto van Wheatstone se "Engelse Konsertina." Let op die 48 klawers en die goue kante. Dit was inderwaarheid Wheatstone se vlagskip waar hy slegs sy beste materiaal gebruik het. Sy note was in en uit dieselfde m.a.w, dit was 'n "Duet" konsertina. Ons benaming van "Engelse Konsertina" is afgelei van die woord :"Anglo Chromatic". Die chromatic is later gelos en net die "Engels" - "Anglo" het oorgebly.

In 2003 het ons - dis nou Wia Kotze, Johan de Bruin, Dawn Lourens en ekselwers - 'n boeremusiek boek - Vyftien Goue Jare - begin skryf. Omdat die inligting so min was het ek besluit om 'n oorsig oor Boeremusiek te skryf van die jaar 1700 tot nou. Groot was my onsteltenis toe ek bykans geen vroeë inligting oor Boeremusiek kon bekom nie. Ek het toe my vriend - Flip Delport genader en hom gevra om navorsing oor die konsertina te doen.

As ons kon uitvind wanneer die eerste konsertinas die land binnegekom het dan het het ons 'n goeie idee wanneer Boeremusiek in Suid Afrika begin speel is! Groot was ons verbasing toe ons die oudste bekende konsertinas kon opspoor en hulle maar slegs 1929 modelle was wat behoort aan Wynand Jacobs en Dirk Fourie.
	Die oudste konsertinas wat ons tot dusver kon opspoor was dié twee. Links Wheatstone nr. 32123 van Dirk Fourie en regs Wheatstone nr 32128 - van Wynand Jacobs - beide met vervaardigingsdatum 6 Januarie 1929. As u 'n ouer konsertina het hoor ons graag van u!
Wheatstone 32123		Wheatstone 32128

	Hierdie navorsing het daartoe gelei dat daar begin is met 'n Nasionale Konsertinabewaringsregister waarin ALLE konsertinas in Suid Afrika gelys word. So, as u 'n konsertina besit, of weet van iemand wat een het, maak seker dat hy in die register kom! Die kontak nommers vir die register is: Kalie de Jager by 082 578 8907 of Flip Delport by 082 809 3990. BAIE BELANGRIK!! Ons het reeds 'n lys van meer as 400 konsertinas met fotos van meer as 250 konsertinas en beoog om die eerste uitgawe van die Konsertinaregister vroeg in 2007 beskikbaar te stel. Stuur asseblief dringend vonkpos vir Wia Kotzé of skakel Flip Delport of Kalie om seker te maak dat u konsertina ingesluit sal word by die register! Die keerdatum hiervoor is Februarie 2007!
	E-pos vir Wia	E-pos Flip	Skakel Kalie: 082 578 8907

Uit hierdie register het 'n ander blink gedagte ontstaan: 'n Konsertinasertifikaat waarop die eienaar, sy konsertina, die konsertinanommer, die vervaardigingsdatum van die konsertina (uit die Wheatstone rekords) en 'n foto van die vervaardiger verskyn. Die sertifikaat word in A4 grootte gedruk en kan geraam word. Die koste is R50 vir so 'n sertifikaat. Die kontaknommers vir die sertifikaat is: 082 578 8907 - Dr. Wia Kotze - dis haar breinkind en sy maak die sertifikate. Sy verkies om self die fotos te neem want 'n baie duidelike nabyskoot van die konsertinanommer word benodig.

Ons is in die gelukkige posisie dat ons puik Konsertinabouers in Suid Afrika het.

Willie van Wyk bou die Wifra terwyl Koot Brits die KB reeks bou. Hy het so pas sy 40ste KB afgelewer! Allen Green van die Kaap bou die Olgas wat drie klawers meer het as die 40 klawer Wheatstones. Lees meer oor die konsertinabouer hier.

Op die foto hiernaas speel Regardt de Bruin op 'n Wifra en Japie de Jager op 'n KB (Koot Brits) konsertina.. Dis net voor Willie Fourie ernstig siek geword het. Hy staan 5'e van regs. Heel links speel Koot Brits op een van sy eie konsertinas.